Hành trình ngôn ngữ cùng Terry (Phần 2)

Với Terry, việc học ngoại ngữ được coi như học ngôn ngữ, học cách sử dụng ngôn ngữ và bối cảnh văn hóa của từ ngữ. Còn với mẹ Terry, trong vai trò của người hỗ trợ chính cho con, bản thân mẹ cũng được trải nghiệm rất nhiều bài học, những suy ngẫm riêng của mình.


Sự kiên trì

Có những thời điểm Terry “bí từ” và chuyển sang dùng tiếng Việt. Mẹ không tỏ ra khó chịu hoặc không yêu cầu con sửa lại câu bằng tiếng Anh ngay lập tức. Mẹ chọn cách là trả lời con, hoặc cung cấp thông tin sau câu hỏi của con, bằng tiếng Anh. Terry hoàn toàn hiểu ý mẹ và sử dụng cách đáp ứng bằng tiếng Anh.

Terry: mẹ ơi cái này làm thế nào? (con đang tự kéo khóa áo khoác)

Mẹ: please try, man, you can do it.

Terry: nhưng con không biết làm thế nào.

Mẹ: so think, how you can pull this zipper up (đây là cách mẹ gợi ý từ và cung cấp thêm từ vựng, đồng thời hỗ trợ con về cách giải quyết vấn đề)

Terry: Mommy, please help me.

Mẹ (không nói gì và chờ đợi thêm)

Terry: Mommy, please help me, pull this zipper up (con đã nhắc lại từ vựng mẹ cung cấp)

Mẹ: okay, let’s do it once more time. You may try this… (mẹ không làm hộ con, mà chỉ tay vào hai móc khóa kéo, hoặc cầm tay con đặt vào các vị trí của khóa kéo).

Đặt con vào các hoàn cảnh sử dụng ngôn ngữ cụ thể

Gắn với các hoàn cảnh ngôn ngữ cụ thể, con không chỉ được mở rộng vốn từ mà còn biết cách tự phân loại và dùng đúng từ theo đúng ngữ (ngữ cảnh) và nghĩa (nghĩa của từ). Trong mỗi bối cảnh của sự kiện nhất định, con được đặt trước các nhiệm vụ hoặc mục đích khác nhau dù sự vật hiện tượng tương tự. Bằng cách này, Terry có khả năng phân biệt, tự phân loại trong nhóm sự vật, mà ngay cả đa số người lớn cũng chưa có khả năng phân biệt rõ ràng.

Terry thích đem theo một chiếc xe đồ chơi đi cùng trên đoạn đường đến trường, đó là một chiếc xe bus trường học (school bus). Đi gần đến công viên Cầu Giấy, hai mẹ con nhìn thấy một chiếc xe chở học sinh đến trường tiểu học quốc tế gần đó, mẹ có nói

hey, Terry, look at that school bus”.

Terry khẽ nhíu mày, “No, it’s not a school bus, it’s a van”,

còn đưa chiếc oto đồ chơi trên tay để minh họa. Mẹ rất ngạc nhiên và thú vị, vì đúng là trường quốc tế sử dụng xe “van” (loại xe 16 chỗ) chứ không phải “bus” để chở học sinh. Một số bạn nhỏ được cha mẹ chở oto đến trường cũng được Terry nhận diện

Mommy, and this is a family car”.

Luôn gắn câu, từ vựng với biểu cảm cảm xúc của câu nói

Con trẻ hết sức nhạy cảm với cảm xúc, chứ không phải với từ vựng hay nội dung nghĩa của từ vựng. Bằng cách gắn từ vựng, nội dung biểu đạt trong các bối cảnh cảm xúc khác nhau, bé sẽ lĩnh hội những khía cạnh khác nhau của cùng một nội dung.

Trong lễ hội hóa trang,Terry chưa từng gặp rất nhiều nhân vật và liên tục hỏi “Who is this? Who is that?”

Với nhân vật Batman, mẹ làm động tác gồng hai tay của lực sĩ và nói “My name is Batman, he is very strong, he is a hero”. Terry cười rất tươi: Yesss. Và làm động tác bay lên cao và bay lượn (Batman có áo choàng). Đến nhân vật Dracula, Terry dừng lại, cau mày và giọng trầm xuống “Who is he?” Mẹ làm động tác đe dọa (giơ tay kiểu “xòe móng vuốt”), hơi gằn giọng “my name is Dracula, I want to eat you”, ‘ngoằm ngoằm’. Và Terry chạy xa. Khi dạ hội hóa trang kết thúc, lúc đi về quay lại vị trí của hai nhân vật Batman và Dracula.

mẹ hỏi “Which man do you like?”

Terry bật ra rất nhanh “I like Batman”, làm động tác của lực sĩ và động tác bay lượn, “he is very strong”.

Terry tự ghi nhớ các từ vựng miêu tả về đối tượng, trong khi nghe mẹ diễn đạt về đối tượng, gắn các thông tin đó với biểu đạt cảm xúc.

Cứ như vậy, đồng hành cùng Terry trên hành trình ngôn ngữ, nhìn con học cách sử dụng ngôn ngữ, mẹ được học về cách cảm nhận, được nhìn ngắm con mỗi ngày, được nghe mỗi câu con nói, cách con diễn đạt khác đi và tiến bộ lên rõ rệt. Những thời điểm của lắng nghe và thấu cảm như vậy đã cho mẹ thấy:

Làm cha mẹ thực sự là một niềm vui, một sự tận hưởng, chứ không phải sự chịu đựng (Parenting is a joy, not tolerance).

Mẹ Terry

Bố mẹ đọc Phần một ở đây nhé: Hành Trình Ngôn Ngữ Cùng Terry Phần Một


Bố mẹ hãy đăng ký để thường xuyên cập nhật lịch sự kiện, tài liệu, chia sẻ và kinh nghiệm dạy tiếng Anh cho con nhé!